Ik heb niet geslapen. Ik zat in de plastic stoel bij het motelraam en keek hoe de zon langzaam in de lucht verdween, trillend van een angst die koud en vochtig aanvoelde.
Om 7:00 uur nam ik een taxi naar de bibliotheek. De kosten maakten me niet uit.
Samuel was er. Toen hij me uit de taxi zag stappen, stond hij op, en voor het eerst zag ik hem huilen. Hij snelde naar me toe en omhelsde me – een omhelzing van wanhopige opluchting die rook naar regen en oude wol.
‘Je leeft nog,’ stamelde hij. ‘God zij dank. Je bent niet naar huis gegaan.’
‘Het is afgebrand, Samuel,’ snikte ik tegen zijn schouder. ‘Mijn appartement. Ze hebben het in brand gestoken.’
“Ik weet het. Ik wist dat ze dat zouden doen.”
Hij leidde me naar de bank. « Ga zitten. We hebben werk te doen. »
Hij greep in de binnenvoering van zijn jas en haalde er een gehavend notitieboekje met spiraalbinding en een stokoude klaptelefoon uit, verpakt in een plastic zak.
‘Ik heb ze drie weken lang geobserveerd,’ zei Samuel, terwijl hij het notitieboekje opende. Zijn handschrift was krakkemikkig, precies en zorgvuldig – het handschrift van een leraar.
“Drie weken geleden zaten hier twee mannen. Ze zagen me niet. Ze hadden ruzie over geldtransfers. Ze noemden Good Shepherd . Ze hadden het over ‘de boeken opschonen’. Een van hen was een lange man, in een duur pak, met een scherp gezicht.”
‘Patricia’s broer,’ besefte ik. ‘Ik heb hem haar zien ophalen voor de lunch.’
‘Ze hadden het erover dat de operatie in gevaar was’, vervolgde Samuel, terwijl hij op een pagina tikte van vier dagen geleden. ‘Ze zeiden dat de receptioniste – dat ben jij, Margaret – te veel vragen stelde. Ze zeiden dat je een risico vormde. Ze gebruikten het woord ‘brandhout’.’
Ik rilde. « Aanmaakhout. »
‘Gisteren,’ zei Samuel met een harde stem, ‘zag ik Patricia zelf. Ze ontmoette die lange man hier. Ze maakten geen ruzie meer. Ze waren aan het plannen. Ze hadden het over een elektrische brand. Ze hadden het erover hoe triest dat zou zijn. Een tragisch ongeluk voor een eenzame weduwe.’
Hij gaf me de klaptelefoon. « Druk op de middelste knop. »
Ja, dat deed ik. Op het kleine schermpje verscheen een korrelige foto. Hij was van een afstand genomen, maar de personen waren onmiskenbaar. Patricia Holloway en de Tall Man, hun hoofden dicht bij elkaar op precies deze bank.
‘Er waren er meer,’ zei Samuel. ‘Ik volgde ze naar een koffiehuis. Ik maakte foto’s van hoe ze een envelop aan een derde man gaven – een man met een tatoeage in zijn nek. Ik denk dat hij degene is die de lucifer heeft aangestoken.’
Ik keek naar Samuel. Deze man, die alles had verloren, die door de maatschappij als waardeloos werd beschouwd, had een beter onderzoek verricht dan de politie.
‘Waarom?’ vroeg ik, terwijl ik naar zijn doorleefde gezicht keek. ‘Samuel, waarom heb je dit gedaan? Je hebt jezelf in gevaar gebracht.’
Hij glimlachte, diezelfde vriendelijke glimlach. ‘Omdat jij me zag, Margaret. Een jaar lang liepen duizenden mensen langs dit bankje. Ze keken dwars door me heen. Jij bleef staan. Je keek me recht in de ogen. Je vroeg hoe het met me ging. Je behandelde me als een man.’
Hij tikte op zijn borst. ‘Ik was geschiedenisdocent. Ik leerde mijn leerlingen dat het kwaad zegeviert wanneer goede mensen niets doen. Ik heb misschien geen huis, geen auto en geen bankrekening. Maar ik ben nog steeds een mens. En ik zou niet toestaan dat ze mijn vriend pijn deden.’
Ik sloot het notitieboekje. Het bewijsmateriaal was zwaar in mijn handen.
‘We moeten naar de politie,’ zei ik. ‘Niet alleen voor mij. Maar voor iedereen die ze bestelen.’
‘Ja,’ zei Samuel, terwijl hij opstond en zijn jas recht trok. ‘Laten we ze een lesje leren.’
