Kerst vieren bij mijn schoonouders voelde altijd alsof ik op een podium stond. Niet het soort podium vol vreugde, gelach en warmte, maar het uitputtende soort podium waar je je tekst van tevoren repeteert en een glimlach forceert tot je wangen pijn doen. Elk jaar zei ik tegen mezelf dat het misschien anders zou zijn. Maar elk jaar was het dat niet.
Hun huis leek wel rechtstreeks uit een tijdschrift te komen – slingers met precisie gerangschikt, kaarsen op de juiste plek en een boom die bezweek onder de versieringen die traditie en verwachting leken uit te stralen. Ik bleef in de gang staan, trok aan mijn trui en bereidde me alvast voor. Mijn man kneep zachtjes in mijn hand, zijn stille boodschap duidelijk: Kom er gewoon doorheen.
Het diner verliep met beleefde gesprekken en zorgvuldig afgemeten pauzes. Mijn schoonmoeder zat als een rechter aan tafel, haar dunne glimlach verborg scherpe ogen. Elke vraag die ze stelde had een bijbetekenis. « Hoe gaat het met je werk? » betekende: Waarom ben je nog niet gepromoveerd? « Wonen jullie nog steeds in dat appartement? » betekende: Waarom hebben jullie je leven nog niet verbeterd? En onuitgesproken hing boven alles de zwaarstwegende vraag: Waarom hebben jullie geen kind?
